UTRECHT - Op koude, windstille avonden kan het elektriciteitsnet rond Utrecht deze winter tegen zijn grens aanlopen. Netbeheerders zetten daarom een noodvoorziening neer in Houten en bereiden zich voor op het uiterste scenario: een lokale stroomonderbreking. Voor inwoners van Utrecht en de randgemeenten telt vooral wat er tussen 16.00 en 21.00 uur aan staat.

Waarom juist de avondpiek knelt

Het risico is het grootst op donkere, koude dagen zonder wind. Warmtepompen, elektrisch koken en laadpalen zorgen dan samen voor een piek, vooral tussen 16.00 en 21.00 uur. Zo luidde de conclusie na het halfjaarlijkse bestuurlijk overleg tussen staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Klimaat en Groene Groei), de provincies Flevoland, Gelderland en Utrecht en de netbeheerders.

Het lastigste gebied is de stad Utrecht met de ring daaromheen, van Woerden en De Ronde Venen tot Zeist en Houten. Daar werken de maatregelen nog onvoldoende. Elders gaat het iets beter: Stedin verwacht rond Veenendaal 32 megawatt extra ruimte en rond Amersfoort 5 megawatt. In het westen van de provincie, waaronder Houten en Nieuwegein, kan voorlopig niets worden vrijgegeven.

Wordt de winter streng, dan willen de netbeheerders inwoners eerst vragen om minder stroom te gebruiken. Helpt dat niet genoeg, dan kunnen in het uiterste geval delen van het net worden afgeschakeld. Inwoners van Utrecht kunnen nu al helpen door de vaatwasser later aan te zetten en de elektrische auto pas na 21.00 uur op te laden.

Noodstroom bij Houten, aansluitpauze blijft

De noodvoorziening komt bij station Houten-Oost. Volgens Stedin is dat de enige plek in het gebied met genoeg aansluitcapaciteit. TenneT en Stedin plaatsen er containers met batterijen en aggregaten, samen goed voor maximaal 30 megawatt. De batterijen gaan eerst aan. De aggregaten, die op de plantaardige brandstof hvo draaien, starten pas als dat niet genoeg is.

De installatie zal naar verwachting beperkt draaien: maximaal 58 uur in de hele winter, met tot zes inzetten van hooguit zes uur en enkele kortere. In april 2027 moet alles weer weg zijn. De gemeente Houten bood de ruimte aan.

Voor bedrijven en instellingen in Utrecht verandert er voorlopig weinig. De aansluitpauze voor nieuwe en zwaardere aansluitingen, die sinds juli in de regio geldt, blijft staan. Woningbouw is uitgezonderd: voor projecten in de provincie die voor april 2029 starten is capaciteit gereserveerd. Stedin denkt zo'n 95 procent van de gemelde bouwprojecten te kunnen aansluiten. Vanaf 2028 moeten aansluitingen voor maatschappelijke voorzieningen in de regio Utrecht stap voor stap weer mogelijk worden.